Bedelli Askerlikte Umut Devam Ediyor

Milli Savunma Bakanı Vecdi Gönül, tek tip askerlikle ilgili çalışmaların sürdüğünü söyleyerek, “Henüz bir sonuca ulaşılamadı” dedi.

Bakan Gönül ile Ulaştırma Bakanı Binali Yıldırım, 112 acil yardım için bilgisayar destekli sevk ve yönetim sistemi alt yapısı kurulumu çalışmaları hakkında bilgi almak üzere Aselsan’ı ziyaret etti.

Aselsan Yönetim Kurulu Başkanı Mehmet Çavdaroğlu ile Aselsan Genel Müdürü Cengiz Ergeneman tarafından kapıda karşılanan Gönül ile Yıldırım, burada gazetecilerin gündemle ilgili sorularını yanıtladılar.

Bakan Gönül, “Tek tip ve bedelli askerlikte gelinen son nokta nedir” sorusu üzerine, tek tip askerlikle ilgili çalışmaların devam ettiğini belirterek, “Henüz bir sonuca ulaşılamadı” dedi.

Bedelli Askerlik Neden Çıkmıyor?

“Bedelli askerlik neden çıkmıyor?” sorusunun cevabını başbakan Recep Tayyip Erdoğan verdi. Erdoğan, “Çünkü burada bir ikilem doğabilir. Terörle mücadelenin olduğu bir dönemde parası olanın askerlik yapmadığı, parası olmayanın askerlik yaptığı gibi şehit aileleri üzerinde olumsuz bir izlenim bırakabilir düşüncesi, bizim bu noktadaki görüşmemizin olumsuz cevaplandırılmasını gerektirdi” dedi.

Başbakan dün katıldığı bir canlı yayında gazetecilerin sorularını cevapladı. Erdoğan, bedelli askerliğin neden gerçekleşmediğinin sorulması üzerine, “Genelkurmay Başkanımla konuyu görüştüm ve kendilerinin burada haklı bir gerekçe ortaya koymaları sebebiyle, biz bu konuyu orada kapattık. Ve başbakanlık olarak açıklamamızı yaptık. Olay bu kadar basit” dedi. Erdoğan, şöyle devam etti: “Çünkü burada bir ikilem doğabilir. Terörle mücadelenin olduğu bir dönemde parası olanın askerlik yapmadığı, parası olmayanın askerlik yaptığı gibi şehit aileleri üzerinde olumsuz bir izlenim bırakabilir düşüncesi, bizim bu noktadaki görüşmemizin olumsuz cevaplandırılmasını gerektirdi. Biz de olumsuz cevabımızı verdik.”

Erdoğan, mevcut askeri düzen içerisinde yapılması planlanan yeni düzenlemelere ilişkin bir soru üzerine ise, “Er, erbaş bununla ilgili tek tipe gitme, sürelerle ilgili olsun böyle bir çalışma olduğu söyleniyor ama şu anda gelinmiş bir nokta yok. Bu konuda zaten kesin karara varıldığı anda bir konsensüsle oturacağız, konuşacağız. Ondan sonra bu adım atılacak. Yığılmaların önünü almak ve her yıl alınması gereken er, erbaş bunlar tabi gitmiyor, burada bir sıkıntı var. Kısa dönem vesaire burada yaşanan olumsuzluklar var. Tüm bunları giderecek bir süreci nasıl başlatabiliriz. Silahlı kuvvetlerimizin gündeminde uzun zamandır bir profesyonelleşme çalışması var. Yeni yeni modeller var. Bu konuda silahlı kuvvetlerimiz çalışmalarını tamamladıktan sonra değerlendirmesini yapacağız. En hayırlı olan neyse onun adımını ondan sonra atarız.” dedi.

Herkes 12 Ay Askerlik Yapacak

Bedelli askerlik başka bahara kalırken, askerlik sistemine yönelik yeni düzenlemeler geliyor. Artık herkes 12 ay askerlik yapacak. Bu yeni düzenlemedeki amaç farklı sürelerdeki askerlik hizmetlerinin kısaltılması ve belli bir standarda kavuşturulması.

Polis ve öğretmen gibi, belirli meslek gruplarının, sivil olarak askerlik hizmetini yapmasının da gündemde olduğu belirtiliyor. Yapısal düzenlemeler tamamlandıktan sonra bedelli askerlik uygulamasının yeniden gündeme geleceği kaydediliyor. Genelkurmay’ın masasındaki yapısal düzenlemeler iki temel üzerine oturuyor. Bunlardan birincisini, bir süre önce yaşama geçen profesyonel ordu yapılanması oluşturuyor. Kara Kuvvetleri Komutanlığı’na bağlı 5, Jandarma Genel Komutanlığı’na bağlı 1 komando tugayı, önümüzdeki temmuz ayında tamamen profesyonelleşerek, bu tarihten itibaren er ve erbaş temin etmeyecek. Düzenlemelerin ikinci ayağında ise, yükümlülerin farklı sürelerde askerlik hizmeti yapması bulunuyor. Genelkurmay’ın gündeminde “artıları ve eksileriyle” uzun süredir yer alan çalışma çerçevesinde askerlik hizmet sürelerinin bir standarta kavuşturulması hedefleniyor.

Erdoğan ile Başbuğ arasında gerçekleşen görüşmeden sonra, hizmet sürelerinin standarda kavuşması ve kamuoyunda “tek tip” askerlik olarak bilinen sistemin hayata geçirilmesi için çalışmaların hızlanacağı belirtiliyor. Mevcut sistemde yükümlüler üç farklı koşulda askerlik hizmetini yapıyor. Üniversite mezunu olmayan yükümlüler 15 ay uzun dönem er olarak askerlik yaparken, üniversite mezunu yükümlüler 12 ay yedek subay ya da 6 ay kısa dönem er olarak Türk Silahlı Kuvvetleri’ne hizmet ediyor. Çalışmalarda, askerlik hizmetinin “12 ay ve er” olarak yapılması üzerinde ağırlıklı olarak durulduğu, bu sürenin değişebileceği ancak çok kısaltılmasının beklenmediği kaydedildi. Bu formülün, uzun dönem er ve erbaşların görev süresini kısaltacağına dikkat çekilerek, terör sorununda ciddi bir mesafe alınması durumunda birkaç yıl içinde uygulanabileceği, ancak kısa vadede bir adım beklenmemesi gerektiği belirtildi. Bu kapsamda, standart süre uygulaması sağlanana kadar uzun dönem askerlik yapan yükümlülere daha fazla maddi destek sağlanabileceği de kaydediliyor.

Yapısal düzenlemeler çerçevesinde polis ve öğretmen gibi, özellikli bazı meslek kollarındaki yükümlülerin askerlik hizmetini sivil olarak gerçekleştirmesinin de gündeme gelebileceğini de belirtiliyor. İçişleri Bakanı Beşir Atalay’ın önceki gün gazetelere yansıyan, polislerin görev yerlerinde eğitim yapmasına olanak sağlayan düzenleme üzerindeki çalışmalarının da, bu düzenlemelerin ilk işareti olduğu kaydedildi. Ancak, Genelkurmay’ın bu formüle mesafeli olduğu belirtiliyor.

İçişleri Bakanlığı, halen emniyet kadrolarında görev yapan ancak askerliğini yapmamış polislerin sorununu çözmek için çalışma başlattı. İçişleri Bakanı Beşir Atalay’ın açıkladığı çalışmaya göre; polislerin, 1 veya 2 ay temel askerlik eğitiminden sonra polislikle birlikte askerlik yapması sağlanacak. Atalay, bu konudaki çalışmanın tamamlandığını söyledi. Polisin askerlik sorununu çözmesi amacıyla alternatifli çalışma yaptığını anlatan Atalay, “Çalışma önümüzdeki günlerde hükümetin görüşüne sunulacak. Halen 40 bin polisimiz bu durumdadır. Bunların çoğu da uzun dönem askerlik yapacak. Bizimse polis eksikliğimiz var. Zaten bu nedenle 20 bin yeni polis alacağız. Bana göre polisler askerlik yapmamalı, aynı eğitimi alıyorlar. Alternatifli çalışma yaptırdım, bu durumdaki polisler 1-2 aylık temel eğitimin ardından askerlik görevini yapabilirler. Bu konunun üzerinde ciddi olarak duyuyoruz. Bu konunun zamanlaması konusunda şimdiden bir şey söyleyemem. Önce hükümette kendi aramızda konuşacağız. Sonra da Savunma Bakanlığımızla paylaşacağız. Bizim şu ana kadar Genelkurmay ile bu konuda bir görüşmemiz olmadı” diye konuştu.

Bedelli Askerlik Bugün Görüşülecek

Günlerdir gündemden düşmeyen bedelli askerlik uygulaması ile ilgili Tayyip Erdoğan ve Genelkurmay Başkanı Orgeneral İlker Başbuğ bir araya gelecek. Bedelli askerlik bugün görüşülecek. Görüşmenin 17:30′da olması bekleniyor. Görüşmede Erdoğan, Başbuğ’a bedelli askerliğe dair talepleri iletecek ve görüşünü soracak.

Başbuğ’un, terörle mücadeleye dikkat çekerek, ordunun asker ihtiyacını karşılama oranının giderek azaldığını anlatacağı ve uygulamanın kısa vadede yararlı olmayacağını söyleyeceği belirtiliyor. Kulislerde, bedelli askerliğe ilişkin bir orta yolun bulunabilmesinin gündemde olduğu ve “başvuracak yükümlülerin yaşının yüksek tutulması” formülünün tartışmaya açılabileceği belirtiliyor.

Erdoğan ile Başbuğ’un haftalık olağan görüşmeleri, Başbuğ’un programı nedeniyle üç haftadır gerçekleşemedi. TBMM’deki anayasa değişikliği görüşmeleri ve Yeni Zelanda Başbakanı John Key’nin Ankara’daki resmi ziyareti nedeniyle, olağan görüşme dün de yapılamadı. İkili, 1 Nisan’dan sonra ilk kez bugün bir araya gelecek.

Başbakan Erdoğan, bedelli askerlikle ilgili önceki günkü açıklamasında, Başbuğ ile görüşmesinde konunun değerlendirileceğini belirterek, “Şartlar uygunsa, müsaitse bakılır” dedi.

Erdoğan, yaklaşık 100 bin kişinin beklediği ifade edilen bedelli askerlikle ilgili kritik görüşmede, Milli Savunma Bakanlığı’ndan aldığı bilgiler ve Başbakanlık’a ulaşan talepler ışığında konuyu Başbuğ ile değerlendirecek.
29 Nisan 2009’da yaptığı basın toplantısındaki sözlerini tekrarlaması beklenen Başbuğ’un, iç güvenlik harekâtı kapsamında terörle mücadelenin yoğun olarak sürdüğünü kaydederek, ordunun asker ihtiyacını karşılama oranının giderek düştüğüne vurgu yapacağı bilgisi kulislere yansıdı. 2011’de yüzde 60’a düşecek olan “ordunun asker ihtiyacını karşılama oranı” çerçevesinde ileriki yıllara dair rakamları içeren bir dosyayı Erdoğan’a sunabileceği kaydedilen Başbuğ’un, bedelli askerlik uygulamasının kısa vadede yararlı olmayacağını söylemesi bekleniyor.

Öte yandan, görüşmede bir orta yol formülü olarak bedelli askerlikten 30 yaş ve üstündeki yükümlülerin yararlanmasının gündeme gelebileceği, bu sınırlama uygulamadan yararlanacakların sayısını düşük tutacağından hem sivil hem de askeri yetkililerin bu formüle sıcak bakabileceği kaydedildi.